Türkiye'den Define Haberleri

"Define bulma duası ve tılsım bozma duası gibi aramalar, definecilik kültüründe manevi inanışlara duyulan ilgiyi gösteriyor. Ancak dinî kaynaklarda yer alan dua ve surelerle halk arasında ortaya çıkmış uygulamaları birbirinden ayırmak gerekiyor. Ayetel Kürsi, Felak, Nas, Fatiha, İhlas ve Vakıa sureleri dinî anlamları çerçevesinde okunabilir. Buna karşılık, belirli sayıda okunmalarının kesinlikle define bulduracağı, bir tılsımı bozacağı veya gizli bir geçidi ortaya çıkaracağı yönündeki iddialar kanıtlanmış bilgi olarak sunulmamalıdır. Hazineciyiz.com olarak okuyucularımıza önerimiz, manevi inanışları tarihî gerçeklerle karıştırmamaları, kaynağı belirsiz sözleri kesin hadis gibi kabul etmemeleri ve define arama faaliyetlerinde yasal izin süreçlerine dikkat etmeleridir."

"Türkiye'nin farklı şehirlerinde define ve hazine konularına yönelik ilginin temelinde, Anadolu'nun son derece zengin tarihsel geçmişi bulunuyor. Ancak tarihi açıdan zengin bir bölge ile mutlaka hazine bulunan bir bölgeyi birbirinden ayırmak gerekiyor. Bir taş yapı, eski yol, mezar, sikke veya başka bir arkeolojik buluntu doğrudan define anlamına gelmez. Bu tür buluntuların gerçek anlamı; tarihsel bağlam, arkeolojik inceleme ve bilimsel değerlendirme ile ortaya çıkar. Hazineciyiz.com açısından şehir bazlı haber takibinin en önemli avantajı ise, Türkiye'nin farklı bölgelerindeki gelişmeleri tek bir platformda bir araya getirebilmek. Özellikle define bulundu, hazine bulundu veya tarihi eser bulundu şeklindeki iddiaların resmi kaynaklarla doğrulanması, okuyucu açısından çok daha sağlıklı bir bilgi ortamı oluşturacaktır. Define arama veya kazı faaliyetlerinin ise ilgili mevzuata uygun şekilde gerçekleştirilmesi ve kültürel miras niteliğindeki buluntuların korunması temel öncelik olmalıdır."

"Kocaeli, tarihi geçmişi nedeniyle define hikâyelerinin ortaya çıkması için oldukça elverişli bir zemine sahip. Ancak tarihi zenginlik ile define zenginliğini birbirine karıştırmamak gerekiyor. Bir bölgede tümülüs bulunması, orada altın hazinesi olduğu anlamına gelmez. Bir kaya üzerindeki işaret, otomatik olarak define göstergesi değildir. Eski bir haritanın bulunması da onun gerçek bir hazine haritası olduğunu kanıtlamaz. Üstelik Kocaeli örneğinde kaçak kazıların yalnızca söylentilerden ibaret olmadığına dair somut haberler bulunuyor. Kutluca'daki çukurlar ve Çingenpınarı'nda tespit edilerek koruma altına alınan tümülüsler, kontrolsüz kazıların gerçek sonuçlarını gösteriyor. Hazineciyiz olarak bize göre Kocaeli'nin en büyük hazinesi, henüz araştırılmayı bekleyen arkeolojik geçmişidir. Bir tümülüsü kazıp içinden ne çıkacağını merak etmek yerine, o yapının hangi döneme ait olduğunu, kimler tarafından inşa edildiğini ve bölgenin geçmişi hakkında neler anlatabileceğini araştırmak, çok daha kalıcı bir değer ortaya çıkarır."

"Kandıra'daki 1570 tarihli kayıt, define hikâyelerinin yalnızca günümüzün söylencelerinden ibaret olmadığını; Osmanlı arşivlerinde gerçek buluntu olaylarına ilişkin kayıtların da bulunduğunu gösteren ilginç bir örnek. Buradaki en önemli ayrıntı ise 5 küp ve iki kile altın anlatısının bir Osmanlı mühimme defterindeki hükme dayanmasıdır. Bu nedenle olay, sıradan bir define efsanesinden farklı olarak tarihsel bir belge üzerinden takip edilebiliyor. Ancak günümüzde benzer bir buluntuya rastlandığında tarihi eserlerin yerinden çıkarılması veya satılmaya çalışılması yerine yasal bildirim ve koruma süreçlerinin uygulanması gerekir. Çünkü arkeolojik açıdan bir sikkenin veya küpün gerçek değeri, yalnızca maddi değerinden değil, bulunduğu tarihsel bağlamdan gelir."

"Eski yerleşimler, su kaynakları, ticaret yolları ve tarihi yapılar geçmiş toplumların yaşam biçimini anlamak açısından gerçekten önemli alanlardır. Ancak "tarihi alan = define" şeklindeki yaklaşım bilimsel açıdan doğru değildir. Define topluluklarında kullanılan sembol ve işaret yorumlarının önemli bir bölümü geleneksel anlatılara dayanır. Bir işaretin gerçek anlamını belirlemek için yalnızca şekline değil, bulunduğu coğrafyaya ve arkeolojik bağlama bakmak gerekir. Hazineciyiz.com olarak tarihi alanların araştırılmasında kültürel mirasın korunmasını ve yürürlükteki yasal düzenlemelere uyulmasını önemsiyoruz. Tarihi bir buluntuya rastlandığında en doğru yaklaşım, eserin konumunu ve durumunu koruyarak yetkili kurumlara bildirmektir."

"Bahçede veya tarlada tarihi eser olduğunu düşündüğünüz bir şey bulduğunuzda yapılacak en doğru işlem, buluntuyu kendi başınıza değerlendirmek veya daha fazla kazı yapmak değil, durumu yetkili makamlara bildirmektir. 2863 sayılı Kanun'un 4. maddesi, kültür ve tabiat varlıklarının en geç üç gün içerisinde bildirilmesini öngörüyor. Kanunun 64. maddesi ise şartları oluştuğunda bildirimde bulunanlara ikramiye hükümleri getiriyor. Dolayısıyla “bulursam başım derde girer” düşüncesiyle eseri saklamak yerine, buluntunun yerini korumak ve zamanında bildirim yapmak hukuki açıdan çok daha önemlidir. Ayrıca define aramak ile tesadüfen kültür varlığı bulmak birbirinden farklı konulardır. Türkiye'de define aramak için de mevzuatta öngörülen bir izin/ruhsat süreci bulunmaktadır."

"Derede altın arama konusu, özellikle sosyal medyada yabancı ülkelerdeki “gold panning” videolarının yaygınlaşması nedeniyle Türkiye'de sıkça yanlış anlaşılabiliyor. Türkiye'de ise MAPEG'in açık açıklamasına göre amatör veya hobi amaçlı maden arama ve üretimine izin verilmiyor. Dolayısıyla “kazı yapmıyorum, sadece tava ile altın arıyorum” yaklaşımı tek başına faaliyetin hukuka uygun olduğu anlamına gelmiyor. Ayrıca ruhsatsız madencilik faaliyetlerinde yalnızca çıkarılan madene el konulması değil, olayın niteliğine göre idari ve adli yaptırımlar da söz konusu olabilir. Bu nedenle dere yatağında altın aramayı planlayanların, herhangi bir ekipman kullanmadan veya araziye müdahale etmeden önce MAPEG ve ilgili diğer kurumların güncel mevzuatını kontrol etmesi önemlidir. Not: Maden mevzuatı zaman içinde değişebildiğinden, burada belirtilen hukuki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Belirli bir arazi veya faaliyet için güncel resmi kurum görüşü ve gerektiğinde hukuki danışmanlık alınmalıdır."

"Bilecik Gölpazarı’nda yaşanan olay, define arama faaliyetlerinde yasal sınırların ve izin süreçlerinin ne kadar önemli olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor. Özellikle ormanlık alanlarda izinsiz kazı yapılması, yalnızca hukuki açıdan değil, bölgenin doğal ve olası arkeolojik değerleri açısından da çeşitli riskler taşıyor. Olayda dedektörün yanı sıra yeraltı görüntüleme cihazı ve jeneratör gibi ekipmanların ele geçirilmesi, şüphelilerin bölgede kapsamlı bir arama faaliyeti yürüttüğünü gösteren unsurlar arasında yer alıyor. Ancak kullanılan cihazların bulunması tek başına herhangi bir bölgede kesin olarak tarihi eser veya hazine bulunduğu anlamına gelmez. Hazineciyiz.com olarak definecilik konusunda en önemli noktanın, merak ve araştırma isteğini yasal sınırlar içerisinde sürdürmek olduğunu düşünüyoruz. Tarihi değere sahip olabilecek bir buluntuyla karşılaşıldığında, eserin bulunduğu yeri ve bağlamını bozabilecek kontrolsüz kazılar yerine yetkili kurumlara bildirim yapılması, hem kültürel mirasın korunması hem de bilimsel açıdan doğru sonuçlara ulaşılması açısından önem taşıyor."

"Beypazarı'ndaki olay, define arayışında “bir şey bulmak” ile “arkeolojik bir keşif yapmak” arasındaki farkı bir kez daha ortaya koyuyor. İnözü Vadisi gibi doğal ve kültürel açıdan değer taşıyan bölgelerde toprağın gelişigüzel kazılması, henüz bilimsel olarak incelenmemiş olası tarihi verilerin yok olmasına neden olabilir. Bir metal obje veya eski bir sikke bulunması tek başına o alanın tarihini anlatmaya yetmez; buluntunun tam olarak nerede, hangi tabakada ve hangi diğer materyallerle birlikte bulunduğu da büyük önem taşır. Hazineciyiz olarak define ve hazine haberlerinde özellikle “bulundu” ile “iddia edildi”, “arkeolojik keşif” ile “kaçak kazı” kavramlarının birbirinden ayrılması gerektiğini düşünüyoruz. Bu olayda da ortada doğrulanmış bir hazine keşfi bulunmuyor. Haber, dört kişinin İnözü Vadisi'nde kaçak kazı yaptığı sırada yakalanmasıyla ilgili. Define aramak isteyen kişilerin tarihi ve kültürel alanlarda izinsiz kazı yapmak yerine, yürürlükteki yasal düzenlemeleri öğrenerek hareket etmesi hem kültürel mirasın korunması hem de kişilerin hukuki sorun yaşamaması açısından önem taşıyor."